Memoriali i Masakrës së Izbicës
Memoriali në Izbicë të Drenicës, ku më 28 mars 1999 forcat serbe vranë mbi njëqind burra, shumica të moshuar. Varret e tyre u dokumentuan në video nga mjeku Liri Loshi.
Më 9 mars 1999, fotografitë satelitore të NATO-s tregonin një fushë të zbrazët pranë Izbicës. Më 15 prill, në të njëjtën fushë dukeshin radhë varresh.[1]
28 marsi
Në fund të marsit 1999, mijëra të zhvendosur ishin strehuar në një livadh në Izbicë.[1][2] Më 28 mars, forcat serbe i ndanë burrat nga gratë dhe fëmijët, u morën paratë dhe u dogjën traktorët. Rreth mesditës, burrat u pushkatuan në dy grupe.[1][3] Mosha mesatare e tyre ishte rreth 70 vjeç. Pranë trupave kishte paterica e shkopinj.[4] Dy të moshuar u dogjën të gjallë: Shaban Rexhepi, 90 vjeç, dhe Zyka Bajrami, rreth 70.[1]
Mustafa Dragaj mbijetoi duke ndenjur pa lëvizur mes trupave. Ai dëshmoi më vonë në Tribunalin e Hagës dhe vdiq në shtator 2022.[3][5]
Videoja e Liri Loshit
Më 31 mars dhe 1 prill 1999, banorët i varrosën të vrarët në varre të veçanta dhe i shënuan emrat në gurë e në dërrasa.[1][4] Mjeku Liri Loshi i filmoi trupat dhe varret, me Sefedin Thaçin në kamerë.[4][6] Videoja iu dorëzua Tribunalit të Hagës dhe u shfaq në CNN në maj 1999.[1][4] Më 3 shtator 2002, Loshi dëshmoi në gjyqin kundër Sllobodan Millosheviqit.[6]
Në fund të majit 1999, forcat serbe i nxorën trupat nga varret.[7] Kur hetuesit e Hagës erdhën në korrik, gjetën 142 varre bosh.[1] Më vonë, eshtrat e 29 viktimave u gjetën në varre masive në Petrovo Sellë, në Serbi, dhe 82 të tjera në vende të ndryshme në Kosovë.[7]
Sa ishin të vrarët
Shifrat ndryshojnë sipas burimit. Zyra e Kryeministrit të Kosovës jep 147 të vrarë dhe 6 të zhdukur.[5] Fondi për të Drejtën Humanitare numëron të paktën 115.[7] Tribunali i Hagës, në vendimin e vitit 2009, vërtetoi të paktën 89 të vrarë.[8]
Në atë vendim, Nikolla Shainoviq, Nebojsha Pavkoviq dhe Sreten Llukiq u dënuan me nga 22 vjet burg.[8] Memoriali në Izbicë është nën kujdesin e Agjencisë për Menaxhimin e Komplekseve Memoriale të Kosovës.[9]