Hamami i Vushtrrisë
Hamami osman i Gazi Ali Beut në qendër të Vushtrrisë, ku burrat dhe gratë laheshin në ditë të ndara. U restaurua në vitet 2012–2014.
Në hamamin e Vushtrrisë hyhej nëpër një portë prej tufi vullkanik. Ajo u shtua në shekullin XVII, në një ndërtesë që ishte rreth dy shekuj më e vjetër.[1][2]
Gazi Ali Beu
Hamamin e ndërtoi Gazi Ali Beu.[1][3] Për kohën e ndërtimit, burimet nuk pajtohen. Databaza e trashëgimisë kulturore të Kosovës e vendos në fund të shekullit XIV ose në fillim të shekullit XV.[1] Organizata CHwB i vendos sallat me kube në fund të shekullit XV, ndoshta në të njëjtën kohë me xhaminë e Gazi Ali Beut.[2] Plani i trashëgimisë kulturore i komunës shkruan shekullin XVI.[4]
Banjë për burra dhe për gra
Ishte një hamam i vetëm, që përdorej nga burrat dhe nga gratë në ditë të ndara.[2][3] Salla e madhe e hyrjes kishte kube dhe një shadërvan prej guri. Pas saj vinin dhomat e larjes, me dy vaska guri me ujë të ngrohtë.[1] Pjesa më e vjetër ka tri kube të ulëta, dhe dyshemetë ishin prej mermeri të bardhë.[1]
Njerëzit nuk vinin vetëm për t’u larë. CHwB shkruan se aty pushohej me muzikë e me çaj.[5] Hamami punoi deri pas Luftës së Dytë Botërore.[3] Që nga vitet 1970 nuk përdoret më.[1]
Tregohet në Vushtrri se një tunel e lidhte kalanë me hamamin. Sipas gojëdhënës, një mace me jakë me ngjyra hyri në kala dhe doli në hamam.[6]
Restaurimi
Në vitet 2012–2014, CHwB e restauroi hamamin bashkë me Ministrinë e Kulturës dhe Komunën e Vushtrrisë, me 132 435 dollarë nga Fondi i Ambasadorëve të SHBA-së.[2][5] Mjeshtrit hoqën llaçin e çimentos dhe u kthyen te llaçi i gëlqeres. Kubetë u forcuan nga brenda dhe nga jashtë, dhe çatia u mbulua me tjegulla të reja.[2][5]
Hamami është nën mbrojtjen e shtetit si monument arkitekture.[1] Plani i komunës parashikon ndërhyrje të tjera në kala, në hamam dhe në Urën e Gurit.[4]