Xhamia e Et’hem Beut
Xhamia në Sheshin Skënderbej, me afreske të rralla pemësh, ujëvarash e urash, ku më 18 janar 1991 hynë mijëra njerëz pavarësisht ndalimit.
Më 18 janar 1991, pesë burra hapën dyert e mbyllura të Xhamisë së Et’hem Beut. Ishin Xhavit e Iljaz Aliamheti, Ramazan Rusheku, Ibrahim Balla dhe Mehmet Sinella.[1] Sheshi Skënderbej ishte mbushur me njerëz.[1] Agjencia Kombëtare e Turizmit shkruan se 10 000 vetë hynë në xhami me flamuj, pavarësisht kundërshtimit të autoriteteve komuniste.[2]
Babai dhe i biri
Xhaminë e nisi Molla Beu nga Petrela.[3] Kur ai vdiq në vitin 1807, ishte ngritur vetëm kubeja. Punën e mbaroi i biri, Haxhi Et’hem Beu. Ai ngriti minaren e çatinë, shtoi hajatin dhe mbaroi pikturat e brendshme. Pikturat e jashtme u përfunduan në vitin 1823.[4] Për vitin kur nisi ndërtimi, burimet japin data të ndryshme, nga 1789 deri në 1794.[3][4][5]
Brenda, muret janë pikturuar me pemë, ujëvara dhe ura. Agjencia Kombëtare e Turizmit e quan këtë një rrallësi në artin islam.[2]
Një projekt i vitit 1930
Në nëntor 1930, Komuniteti Mysliman mendoi ta kthente çatinë e hajatit në një tarracë për vizitorët. Muzeu Kombëtar u përgjigj se ndërtesa nuk duhej ndryshuar, dhe xhamia mbeti siç ishte.[6] Nga tetë xhamitë e Tiranës të shekujve XVIII–XIX, kjo është e vetmja që qëndron ende.[4]
Nga mbyllja te restaurimi
Kur institucionet fetare u mbyllën në vitin 1967, xhamia ishte nga të paktat ndërtesa fetare që nuk u prishën.[2] Ajo është monument kulture i kategorisë së parë që nga viti 1948.[7][4]
Restaurimi nisi në mars 2018, me agjencinë turke TIKA dhe Institutin Kombëtar të Trashëgimisë Kulturore.[5][8] Xhamia u rihap zyrtarisht më 17 janar 2022.[7] Sot ajo është xhami aktive dhe vend që vizitohet nga turistët.[7]